🔥 Trending 2025 Lahey Zirvesi Hakkında Bilmeniz Gerekenler

2025 yılında Hollanda'nın Lahey kentinde düzenlenen NATO Zirvesi, İttifak'ın geleceğini, mali yapısını ve küresel askeri stratejilerini şekillendiren önemli kararların alındığı bir dönüm noktası olarak kabul edilmektedir ⁶. Bu zirvede, üye ülkelerin gayri safi yurt içi hasılalarının (GSYH) savunma harcamalarına ayırdığı payı yükseltme konusunda önemli taahhütlerde bulunulmuştur ⁷⁹.

Lahey Zirvesi'nin Temel Kararları ve Bağlamı

Lahey Zirvesi'nde alınan en dikkat çekici kararlardan biri, savunma harcamalarının 2035 yılına kadar GSYH'nin %5'ine çıkarılması yönündeki anlaşmadır ⁷⁹. Bu karar, ABD'nin Avrupa'nın savunma sorumluluğunu daha fazla üstlenmesi ve kendi ağırlığını taşıması yönündeki beklentilerini yansıtmaktadır ². Aynı zamanda, ABD'nin dikkatini Çin'e daha fazla kaydırmasına olanak tanıyacağı düşünülmektedir ².

Zirvede, geçen yılki Lahey Zirvesi'nde alınan savunma harcamalarının artırılmasına yönelik taahhütlerin, sahaya konuşlandırılabilir yeteneklere dönüştürülmesi sürecinin hızlandırılması da gündeme gelmiştir ⁴. Bu, savunma sanayisinden bütçe kotalarına kadar birçok alanda yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülmektedir ⁶.

Ankara Zirvesi ile İlişkisi

Lahey Zirvesi'nde alınan kararların, daha sonra Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenen Ankara Zirvesi'nde de ele alındığı ve bu kararların yerine getirileceği yerin Ankara Zirvesi olduğu belirtilmektedir ³. Ankara Zirvesi'nde, Lahey'de verilen %5 savunma harcaması taahhütlerinin hayata geçirilmesi süreci hızlandırılmıştır ²⁴.

Ankara Zirvesi'nin sonuç bildirgesinde, 5. maddeye bağlılık, 50 milyar doları aşan tedarik anlaşmaları, Ukrayna'ya 70 milyar avroluk destek ve Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğü gibi konular öne çıkmıştır ¹⁰. Bu zirvede liderler, savunma harcamaları konusundaki gelişmeleri de değerlendirmiştir ¹⁰.

NATO 3.0 Kavramı

Lahey ve Ankara Zirvesi bağlamında "NATO 3.0" kavramı da gündeme gelmiştir ¹². Uzmanlara göre bu kavram, şu an için stratejiden çok bir slogan niteliğindedir ¹. NATO 3.0, Avrupa'nın savunma sorumluluğunu daha fazla üstlenerek ABD'nin küresel stratejilerdeki odağını değiştirmeyi hedeflemektedir ². Bu durum, ABD ile AB arasındaki mevcut uyuşmazlıkların da bir yansımasıdır ve bu uyuşmazlık yeni değildir, 2025 Lahey Zirvesi'ne de bu gölgede gidilmiştir ⁵.

Türkiye, 2004 yılındaki İstanbul Zirvesi'nden sonra ikinci kez NATO liderlerini ağırlamıştır ⁸. Bu durum, Türkiye'nin İttifak içindeki rolünün ve öneminin de bir göstergesidir.