🔥 Trending ABD'den Türkiye'ye F-35 Savaş Uçağı Satışı ve Yaptırımlar Hakkında Son Gelişmele

F-35 savaş uçaklarının Türkiye'ye satışı konusu, son dönemde ABD ile Türkiye arasındaki ilişkilerde önemli bir gündem maddesi olmaya devam etmektedir. Özellikle İsrail'in bu satışa yönelik itirazları ve ABD yönetiminden gelen farklı açıklamalar, konunun karmaşıklığını artırmaktadır.

F-35 Satışı ve Güncel Durum

ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye'nin F-35 savaş uçakları ve jet motorlarına yönelik talebini karşılayacak bir karar alınabileceğinin sinyallerini vermiştir ². Trump, Türkiye'ye F-35 hayalet savaş uçakları ve onlarca jet motoru satışı hazırlığında olduklarını belirtmiştir ¹. Hatta ABD basınına göre, Trump'ın NATO Liderler Zirvesi'nde Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edileceğini duyurması beklenmektedir ¹⁰. Bu açıklamalar, Türkiye'ye uygulanan CAATSA yaptırımlarının kalkacağı ve F-35 satışının gerçekleşebileceği yönündeki beklentileri artırmıştır ⁶⁹.

Ancak, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Türkiye'ye F-35 savaş uçağı satışının nasıl mümkün olabileceğine ilişkin bir inceleme yürütüldüğünü açıklamıştır. Vance, Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi alması nedeniyle Amerikan yasaları kapsamında bazı şartların yerine getirilmesi gerektiğini belirtmiştir ⁸. Bu durum, satışın önünde yasal engellerin bulunduğunu ve sürecin karmaşık olduğunu göstermektedir.

İsrail'in İtirazları ve Nedenleri

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ABD yönetimine Türkiye'ye F-35 savaş uçakları ve yerli savaş uçağı projelerinde kullanılabilecek jet motorlarının verilmemesi çağrısında bulunmuştur ⁴. Netanyahu, özellikle F-35 savaş uçakları ile F110 savaş uçağı motorlarının Türkiye'ye verilmesine karşı olduğunu Fox News'e verdiği demeçte dile getirmiştir ³.

İsrail'in bu itirazlarının temelinde, Ortadoğu'daki stratejik dengenin bozulacağı endişesi yatmaktadır ⁷. Netanyahu'nun, Trump'tan F-35 savaş uçakları ve jet motoru satışının durdurulmasını istediği iddia edilmiştir ⁵. Bu durum, ABD'nin Türkiye'ye F-35 satışı hazırlığının İsrail'de endişeyi zirveye taşıdığını göstermektedir ¹.

Türkiye'nin F-35 Programından Çıkarılma Süreci

Türkiye, F-35 Müşterek Taarruz Uçağı programının ortak üreticilerinden biriydi. Ancak, Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın alması üzerine ABD, Türkiye'yi F-35 programından çıkarmış ve CAATSA yaptırımlarını uygulamaya başlamıştır. Bu yaptırımlar, Türkiye'nin F-35 uçaklarını almasını engellemiş ve programdaki rolünü sonlandırmıştır.

Gelecek Beklentileri

F-35 savaş uçaklarının Türkiye'ye satışı konusu, ABD ve Türkiye arasındaki ilişkilerin seyrine, ABD Kongresi'nin tutumuna ve İsrail'in diplomatik çabalarına bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Trump yönetiminin satışa sıcak bakması, süreci hızlandırabilecekken, Kongre'nin itirazları ve S-400 meselesi, satışın önünde önemli engeller olarak durmaktadır. Türkiye'nin KAAN projesi gibi milli uçak geliştirme çabaları da bu sürecin bir parçası olarak değerlendirilmektedir ²⁷.